Er is een vraag waar ik reeds geruime tijd mee worstel.  Het is geen welomschreven, duidelijke vraag.  Het is veeleer een gevoel van verwondering, van onbegrip.  Ik kwam de vraag op het spoor, nadat ik lange tijd een gevoel van onbehagen kon ervaren bij mijn dagelijkse taken.  Uiteindelijk probeerde ik de vraag op een andere manier te verwoorden.  Op een manier die los staat van wat dag in, dag uit doe.

De vraag

Hier komt ze dan, de vraag. “Waarom drukken mensen harder op de knopjes van een afstandsbediening, wanneer de batterijen leeg zijn”.  De vraag zal u mogelijk verbazen in deze vorm, maar denk er even over na.  Ik kan ze ook anders formuleren. “Waarom blijven mensen proberen hun wagen te starten wanneer de benzinetank leeg is?”

Vindt u dit een vreemde vraag?  Een zinloze verwondering?  Ik niet.  Voor mij is het een fundamentele vraag.  Een vraag naar de zin van wat we doen.  Meer nog, een vraag naar het waarom we dingen blijven doen, ondanks dat we weten dat ze niet werken.

Vertragingsmechanisme

Het lijkt op een vertragingsmechanisme.  Iets binnen in ons, wil het bestaande vast houden en weigert iets nieuws te proberen.  Zelfs indien de dingen die we doen niet werken, blijven we verder gaan, blijven we proberen om ze “beter” te doen, in de hoop toch resultaten te behalen.

We hebben deze reflex hebben bij kleine problemen (zoals de afstandsbediening) die we snel kunnen oplossen door de batterijen te vervangen.  En we besmetten er anderen mee.  Geheid dat er iemand in de buurt is die zegt “laat mij eens proberen”.  We hebben deze reflex nog sterker bij de “grotere” zaken.

Werk

Regelmatig zie ik verkopers en managers die de zelfde reflex vertonen in hun werk.  Men heeft een systeem dat ooit werkte, maar dat steeds minder resultaten zal opleveren.  Iedereen weet dit.  Het is overigens normaal.  De wereld verandert steeds sneller, we moeten dus mee.

Maar de impact is hier groter.  Het vertragingsmechanisme houdt ons tegen om onze aanpak te veranderen.  We willen zelfs niet naar een andere oplossing kijken.  Veel liever proberen we de gekoesterde aanpak te verfijnen en te verbeteren, in de hoop alsnog tot resultaten te komen.

Alles werkt tegen

En alles om ons heen schijnt te bevestigen dat we goed bezig zijn.  We vertrekken immers van een vast beeld van wat de oplossing is (de oude aanpak verbeteren).  De resultaten zijn steeds en zonder uitzondering moordend.

Wanneer we ten slotte beseffen dat we onze aanpak moeten veranderen, lijkt het vaak te laat.  En dan geven we op…  We nemen een defensieve houding aan, we begraven ons in ons gelijk en we zoeken een andere baan.  Daar kunnen we opnieuw beginnen en plots is de mogelijkheid om te veranderen daar.  Een nieuwe omgeving, nieuwe collega’s…  Nu werkt alles mee!

Waar de kat gebonden zit

De echte oorzaak zit in ons zelf.  Wij zijn het die volharden in ons gelijk.  Maar waarom dan toch?  Wat is er zo moeilijk aan veranderen?  Het is niet zozeer het veranderen dat moeilijk is, het is het opgeven van wat we hebben dat bijna onoverkomelijk is.

Maar geven we echt wel iets op?  Verliezen we iets?  Niet echt.  We stoppen met iets dat niet of niet voldoende effect heeft.  Eigenlijk winnen we er dus bij.  Ik merk in coachings dat indien iemand er in slaagt dit te begrijpen, plotseling alles mogelijk wordt.

Probeer het eens

Probeer het eens voor je zelf.  Zoek een routine die je blijft aanhouden, maar die in realiteit geen resultaten meer oplevert.  Probeer een nieuwe routine te bedenken, en stop rigoureus met het oude.  Zoek als eerste experiment iets wat niet echt belangrijk is.  Evalueer de resultaten en neem een volgende stap.  Zoek een routine die al wat meer belang heeft.

Na verloop van tijd zal je merken dat veranderen een routine geworden is.  Je zal sneller aansluiting vinden bij resultaten en succes en je zal niet langer schromen om nieuwe zaken te proberen en op hun merites te beoordelen.